أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

9

قانون ( فارسى )

مقدمهء مؤلف سپاس يزدان را ، و درود بر بندگان برگزيدهء او . بعد از ستايش خداوند و درود بر فرستادگان او ، اين كتاب دوّمين كتاب از كتبى است كه در علم طب نوشته‌ايم . كتاب اول دربارهء احكام كلّى علم طب است و كتاب دوم همين كتاب است كه آن را دربارهء ادويه مفرده گرد آورده‌ايم . اين كتاب را بر دو جمله تقسيم كرده‌ايم : جملهء اوّل : در ذكر قوانين طبيعى دربارهء به كار بردن داروها كه هر طبيبى حتما بايد آن را بداند و با اين قوانين آشنا باشد . جملهء دوّم : در شناسايى قواى جزئى داروهاى مفرده . جملهء اوّل را در شش گفتار آورده‌ايم كه به قرار زير است : گفتار اوّل : شناسايى مزاج داروهاى مفرده . گفتار دوّم : شناسايى مزاج داروهاى مفرده از راه تجزيه . گفتار سوّم : شناسايى مزاج داروهاى مفرده از راه سنجش . گفتار چهارم : آشنايى با كنش قواى داروهاى مفرده . گفتار پنجم : حالتهايى كه از خارج بر دارو عارض مىشود . گفتار ششم : چيدن گياهان دارويى و نگهدارى آنها . جملهء دوّم : شامل چندين لوح و يك قاعده است : لوح اوّل : كنش و خواص درمانى [ اثرات فارماكولوژيكى دارو ] لوح دوّم : اثرات آرايش - زينت [ كاربرد در زيبايى ] لوح سوّم : در ورمها و جوشها [ كاربرد در بيماريهاى ورم‌ها و جوش‌ها ] لوح چهارم : زخم و قرحه [ كاربرد در زخم و قرحه ] لوح پنجم : متعلقات مفاصل [ كاربرد در مفاصل ] لوح ششم : قسمتهاى سر [ كاربرد در قسمت‌هاى سر ]